August 4th, 2018

«Сярэднявечная пясочніца»

Адна з адметнасцяў раскопак у Сокале — дакладная дата большасці знойдзеных тут артэфактаў — 25 верасня 1579 года, калі крэпасць была знішчана. Цытадэль абаранялі маскоўскія стральцы арміі Івана Грознага, якіх цар паслаў на дапамогу сваім людзям у захопленым імі да гэтага Полацку, які асаджалі войскі Рэчы Паспалітай на чале са Стафанам Баторыем.Крэпасць мела 11 драўляных вежаў, злучаных паміж сабой частаколам і абкружаных земляным ровам, дзве царквы і жыллёвыя пабудовы, што займала каля чатырох гектараў. З трох бакоў яе сцены абаранялі воды рэк Нішча і Дрыса, якія зліваюцца тут.
— Цытадэль мае выключнае значэнне для археалагічнай навукі, паколькі яе захоп і знішчэнне датуюцца літаральна адным днём, гэтаксама як і выпадзенне ўсіх знаходак у культурны пласт, — адзначае Марат КЛІМАЎ, супрацоўнік Інстытута гісторыі НАН Беларусі. — У першы год мы патрапілі на згарэлыя драўляныя канструкцыі і думалі, што гэта брама вежы. А, можа, гэта была і царква, бо знайшлі шмат аплаўкаў бронзы, якія маглі аказацца звонам. Ужо летась мы знайшлі цэлую частку гэтай брамы, што рэальна пацвердзіла першапачатковую версію. Знайшлі цвікі ад рашоткі гірсы — пад'ёмнага моста. Каб поўнасцю знайсці ўсе пабудовы крэпасці, трэба раскапаць вялізную плошчу. Хоць ужо цяпер зразумела, што бліжэй да брамы жылі простыя стральцы, а ў цэнтры фартэцыі — начальства.
Летась ПАЛьцы адкапалі некалькі пабудоў крэпасці і здабылі з зямлі сярод іншых артэфактаў унікальную рэч — касцяны нацельны крыж, які, як думаецца, належаў камандзіру стральцоў. Сёлетняе юбілейнае «паляванне на даўніну» прывяло на могілкі. Па апошніх звестках, знойдзена ўжо 12 шкілетаў, на адным з якіх былі пацеркі і фібула.

Археалагічная раніца, як заўжды, пачынаецца са звону чарпака па місцы — гэта дзяжурныя згатавалі кашу і склікаюць на сняданак. На свежым паветры есца са смакам, кашу «наварочваюць» нават тыя, хто верне ад яе нос дома. А нелюбімую для многіх малых страву — суп — у абед дзеці часта просяць на дабаўку.

Collapse )

http://zviazda.by/be/news/20180803/1533308902-yak-zvyazdouka-arheolagam-stala

Белорусские археологи нашли амулет середины 3 тысячелетия до нашей эры


Во время раскопок древнего поселения эпохи неолита на границе Бешенковичского и Сенненского районов археологи нашли уникальный артефакт — фрагмент костяной подвески в форме головы змеи.
Археолог Максим Чернявский — руководитель экспедиции Института истории Национальной академии наук, которая стоит лагерем у деревни Осовец, относит артефакт к середине 3-го тысячелетия до нашей эры:
— Судя по сопроводительному материалу, да, это середина 3 тысячелетия до нашей эры. То есть произвели подвеску 4,5 тысячи лет назад. Вообще костяные скульптурки такого «возраста» уникальны во всем мире, а в Беларуси Кривинский торфяник — почти единственный для этого периода, где есть зооморфные и антропоморфные скульптуры. Второе изделие, похожее на голову змеи, нашли буквально в 20 метрах от этого места. Правда, случилось это в 1980 году! После этого подвески больше не попадались. Иными словами, это первая за почти четыре десятилетия.
Кривинский торфяник в южной части белорусского Поозерья археологи считают уникальным местом — здесь находится комплекс торфяниковых стоянок бронзового века.Люди жили на низком берегу озера, затем оно заболотилось. Получив такой защитный «саркофаг», в хорошем состоянии сохранились кремень, керамика, кость, древесина и бесценные изделия из них. Например, во время этой экспедиции волонтеры нашли крупный янтарь.
Читать полностью: https://news.tut.by/culture/602934.html